www.schwiebus.pl

:: Kronika lska Jakuba Schickfusa
Wiadomo dodana przez: schwiebu (2009-02-24 20:48:09)

W 2006 roku wpada mi w rce kopia 27 rozdziau Kronik lskich Jakuba Schickfusa powicona w tej czci opisowi naszego miasta - jego historii, ustrojowi, wygldowi wiebodzina z przeomu XVI i XVII. Dzi mamy okazj przekona si jak w oryginale i w caoci wyglda dzieo Schickfusa. To cenne wydawnictwo liczce sobie ponad 380 lat jest najnowszym nabytkiem Muzeum Regionalnego w wiebodzinie.

Zakup starodruku Jakuba Schickfusa ze wiebodzina jest istotnym wydarzeniem w historii naszego regionalnego muzealnictwa i by moliwy dziki hojnemu dofinansowaniu Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego. wiebodziskie Muzeum zorganizowao w zwizku z tym zakupem specjaln wystaw, a wszystkich zainteresowanych zaprasza w czwartek 19 marca na godz. 17.00 na wykad dra Jarosawa Kuczera z Uniwersytetu Zielonogrskiego powicony osobie Jakuba Schickfusa i jego kronice.

wicej



Nev vermehrete Schlesische Chronica (Kronika lska) skada si z czterech ksig. Pierwsza – liber regum – powicona jest dziejom caego lska od czasw najdawniejszych do 1618, druga – liber ducum – historii poszczeglnych linii ksicych, trzecia – liber rerum – historii kocioa, sdownictwa, ustroju i administracji – czwarta – liber civitatum – opisowi geograficznemu lska, ludnoci, miastom w tym obszerne informacje nt. wiebodzina.

Wystawa "Kronika lska Jakuba Schickfusa" prezentuje nowy cenny nabytek Muzeum - starodruk z 1625 roku. Zakup moliwy by dziki dofinansowaniu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Na ekspozycji pokazujemy dzieo stanowice wany element dziedzictwa kulturowego obszaru wiebodziskiego.

Autor urodzi si w wiebodzinie, fakt ten czsto podkrela tytuujc si - Jacocbo Schickfusio Suebusiensi. Ukoczy studia z dziedziny prawa i filozofii na Uniwerytecie Viadrina we Frankfurcie n. Odr, gdzie rwnie obroni doktorat w roku 1612. Jest autorem prac prawniczych i filozoficznych, ale najbardziej znaczcym jego dzieem jest Kronika lska. Starodruk zawiera wiele historycznych informacji na temat lska opartych w duej mierze na pracy Gentis Silesiae Annales J. Cureusa. Jednak najistotniejszy walor stanowi opisy dotyczce wiebodzina. Znajduj si one w Ksidze 4 rozdziale 27, w znacznym stopniu pochodz z autopsji autora. W adnym dziele do czasw Schickfusa nie podano tylu faktw z dziejw wiebodzina. W zwizku z tym do dzi starodruk ten stanowi wiarygodne rdo do bada historii miasta w okresie renesansu.

Na wystawie obok starodruku zaprezentowano take sylwetk autora i szczegowo omwiono wiebodziski rozdzia Kroniki lska. Ekspozycj uzupeniaj inne oryginalne lskie druki z czasw J. Schickfusa.

Zapraszamy do zwiedzania wystawy, ktra daje unikaln moliwo poznania cennego dziea.

Wtki wiebodziskie w dziele J. Schickfusa „Kronika lska” z 1625 r.

Gwne sekwencje powiecone wiebodzinowi znajduj si w tomie IV dziea ("Von den Stdten des Landes Schlesien"), jako jego rozdzia 27 pt. "Von der Stadt Schwiebssen" (ss. 156-166). Na pocztku autor wymienia rda dotychczasowych informacji o miecie, m.in. wedut i tekst opisowy z dziea G. Brauna i F. Hogenberga "Civitates..." (1618). Bezporedni znajomo miasta potwierdza jego szczegowy opis, cenny zwaszcza w prezentacji kocioa farnego, odbudowanego po niszczcym poarze w poowie XVI wieku. Wspomniana jest rwnie, pooona w pobliu, aciska szkoa i jej nauczyciele, ktrej fundatorem odnowionej siedziby w pocztkach XVII wieku by ojciec autora - burmistrz Bonawentura Schickfus. Opis miasta ujmuje jeszcze: nieistniejcy obecnie koci w. Anny, dwa przytuki, krlewski zamek, ratusz, trzy bramy miejskie oraz wygld ulic i budynkw mieszczan. Najblisze otoczenie wyrnia J. Schickfus wspominajc J. Niesysz, bogate w ryby i wydobywany wwczas z niego wir oraz podkrela istotn w tych czasach rol uprawy winnej latoroli i wyrobu wina w miecie.

Znaczny fragment rozdziau powicony jest historii politycznej miasta, w ktrym autor wyrnia wadcw gogowsko-agaskich, tytuujcych si take ksitami wiebodzina (np. ks. Henryk VI, ks. Henryk X, ks. Henryk XI). W rywalizacji o ksistwo gogowskie w kocu XV wieku podkrela rol ks. Jana II agaskiego, ktry by ywotnie zainteresowany posiadaniem wiebodzina i znalaz tu znaczne poparcie dla swoich planw.

Schickfus pisze rwnie o genezie i ewolucji urzdu starostw wiebodziskich jako reprezentantw wadzy zwierzchniej, wyrniajc zasuon rodzin v. Knobelsdorff. Wspomina o radzie miejskiej (i opisuje wczesn form herbu miejskiego). Dla podniesienia prestiu wasnej rodziny przywouje szczegowo kariery swoich krewnych - burmistrzw, pastorw i radnych; czsto cytuje przy tej okazji podniose teksty epitafiw im powiconych.

Kolejnym fragmentem rozdziau jest opis wewntrznych dziejw miasta, od czasw rywalizacji polsko-brandenburskiej za Wadysawa okietka po czasy wspczesne autorowi, gdzie wymienione zostay najazdy obcych wojsk, poary i inne klski ywioowe, przemiany religijne w okresie reformacji, rozwj handlu i rzemiosa; podkrelono tu rwnie popularno w XVI wieku wiebodziskiego piwa.

wiebodzin wymieniony jest ju we wstpie odautorskim dziea, nastpnie w krtkim tekcie wprowadzajcym pastora Joachima Piperusa, ktry podkrela wiebodziski rodowd autora. Drobne wzmianki o miecie znajduj si jeszcze w innych czciach tomu IV oraz w tomie II.

Materia pochodzi ze strony Muzeum Reionalnego w wiebodzinie - link




adres tej wiadomoci: www.schwiebus.pl/news.php?id=458