[Schwiebus.pl - 安iebodzin na starych kartach pocztowych, stare poczt闚ki, widok闚ki, kartki pocztowe]
Google
szukaj:
Home > Wa積e  

2005-09-03 15:03
Temat postu: Tuzin twardzieli
ciachu


forum admin
post闚: 823

Witold Rygiel
Tuzin twardzieli
Afera "dyskowa": spojrzenie odr瑿ne
Kwiecie 2004

Witold Rygiel
Historyk, absolwent Wydzia逝 Humanistycznego Uniwersytetu Miko豉ja Kopernika w Toruniu. Interesuje si problematyk ochrony danych osobowych, ochrony informacji niejawnych oraz dost瘼u do informacji publicznej.

Inni autorzy >>

"Niestety, wiele urz璠闚 lekcewa篡 obowi您ek chronienia zu篡tych twardych dysk闚. Kancelarie tajne prowadz na og馧 wojskowi w wieku przedemerytalnym, dla kt鏎ych dysk to po prostu kawa貫k metalu i nie maj poj璚ia, 瞠 ma on tak warto嗆 jak dokument" - ten b造skotliwy cytat, pochodz帷y z wypowiedzi anonimowego eksperta Agencji Bezpiecze雟twa Wewn皻rznego zamieszczonej w "Gazecie Wyborczej" [1], zdaje si sugerowa, 瞠 fina貫m afery mo瞠 by obarczenie odpowiedzialno軼i za niew豉軼iwy nadz鏎 nad informatycznymi no郾ikami szeregowego ministerialnego "szaraczka", kt鏎emu faktycznie udowodni si informatyczny analfabetyzm.

Tygodnik "NIE" wszed - pomi闓y, w jaki spos鏏 - w posiadanie 12 dysk闚 twardych z komputer闚 Ministerstwa Spraw Zagranicznych. Z relacji prasowych wynika, 瞠 na dyskach, przeznaczonych przez MSZ do likwidacji, znajdowa maj si dane z lat 1992 - 2004, w tym tak瞠 informacje, kt鏎ym nadano klauzule tajno軼i w rozumieniu przepis闚 ustawy z dnia 22 stycznia 1999 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz. U. Nr 11, poz. 95 z p騧n. zm. - dalej: uoin). W konsekwencji naruszone zosta造 normy ustawy o ochronie informacji niejawnych, jak te przepisy o ochronie danych osobowych. Zapowiadaj si pracowite tygodnie dla prokuratury i Agencji Bezpiecze雟twa Wewn皻rznego, natomiast media przez kilka dni epatowa造 b璠 czytelnik闚 ekscytuj帷ymi "przeciekami" z czynno軼i podejmowanych przez w豉軼iwe w tym zakresie organy. Po kilku tygodniach sprawa, jak wiele innych, straci na znaczeniu, a podmioty dysponuj帷e informacjami niejawnymi, obowi您ane do respektowania norm uoin, powiela造 b璠 nadal teoretycznie optymalne standardy przetwarzania danych.

S逝瘺y dobrze (?) poinformowane
Szef ABW, Andrzej Barcikowski, ujawni, 瞠 ju dwa lata temu podleg貫 mu s逝瘺y skontrolowa造 stan przestrzegania przepis闚 uoin w Ministerstwie Spraw Zagranicznych, co zaowocowa這 skierowaniem wniosku do prokuratury [2]. Ta kluczowa z wielu wzgl璠闚 informacja pozwala na wnioskowanie, 瞠:

* ba豉gan panuj帷y w MSZ nie by zjawiskiem obcym s逝瘺om ochrony pa雟twa,
* s逝瘺y te, zobowi您ane z oczywistych wzgl璠闚 do sta貫go monitorowania stanu ochrony tajemnic resortu spraw zagranicznych, zadowoli造 si w praktyce rzeczonym powiadomieniem prokuratury, zaniedbuj帷 obowi您ek wyegzekwowania w MSZ w豉軼iwego re磨mu post瘼owania z informacjami niejawnymi,
* kierownictwo MSZ nie spowodowa這 podj璚ia rzeczywistych dzia豉 wdra瘸j帷ych zalecenia pokontrolne ABW (w tym niezb璠nych posuni耩 kadrowych - wszak瞠 mamy w kraju poka幡 armi wysoko kwalifikowanych bezrobotnych, kt鏎zy z dobrym skutkiem zast徙iliby niekt鏎ych ministerialnych "fachowc闚").
* co najmniej w徠pliwej jako軼i by造 procedury post瘼owa sprawdzaj帷ych przeprowadzonych przez s逝瘺y ochrony pa雟twa wobec personelu Ministerstwa Spraw Zagranicznych dopuszczonego do pracy z informacjami niejawnymi.

W tej sytuacji ewentualne poszukiwanie winnych skandalu wy陰cznie w鈔鏚 personelu MSZ wydaje si by sp造caniem problemu. Obawiam si, 瞠 jak to zwykle bywa, znajd si politycy i publicy軼i ch皻ni do postrzegania w "twardodyskowej" aferze element闚 prowokacji, jak瞠 konweniuj帷ej z obecn faz osobliwych gier prowadzonych na rodzimej politycznej szachownicy. TVN, w wyemitowanych 6 kwietnia "Faktach", pokusi豉 si o dwuznaczne skonfrontowanie wie軼i zaczerpni皻ych z 豉m闚 tygodnika "NIE" z trwaj帷ymi od kilku dni obchodami 鈍i皻a pracownik闚 Agencji Bezpiecze雟twa Wewn皻rznego, za dzie p騧niej "Gazeta Wyborcza" opublikowa豉 analityczny materia wype軟iony stosownymi hipotezami, nie wykluczaj帷ymi spisku elit [3]. Nie zabraknie wi璚 w najbli窺zych dniach typowych w takich sytuacjach nawo造wa do zatkania ust dziennikarzom, kt鏎ych obwini si za podwa瘸nie autorytetu organ闚 pa雟twa i ujawnianie (lub prowokowanie do ujawniania) prawnie chronionych sekret闚. Szef ABW zd捫y ju zreszt ujawni swoje oburzenie na przedstawicieli niekt鏎ych redakcji, kt鏎zy nie powiadomili w豉軼iwych s逝瘺 o otrzymaniu ofert kupna rzeczonych dysk闚 [4], czym narazi na histeryczne ataki 鄉iechu 鈔odowiska (niekoniecznie rodzime) profesjonalnie zajmuj帷e si pozyskiwaniem wiedzy powszechnie niedost瘼nej.

W nowoczesnym i demokratycznym pa雟twie ustawowym obowi您kiem urz璠nika jest wykonywanie zada s逝瘺owych, zgodnie z prawem i okre郵onymi przez pracodawc procedurami wewn皻rznymi, bez zwa瘸nia na aktualny stan politycznych rozgrywek. I tym w zasadzie mo積a skwitowa pr鏏y ewentualnego t逝maczenia przyczyn MSZ-owskiego skandalu spiskiem zawi您anym przez jedn z politycznych "kanap" przeciwko drugiej. MSZ jest w kontek軼ie zasad funkcjonowania pa雟twa jednym z newralgicznych resort闚, a nie azjatyck budk z tanim jad貫m lub bazarowym stoiskiem na stadionie X - lecia. Je瞠li s逝瘺y ochrony pa雟twa (SOP) nie potrafi poradzi sobie z w豉軼iw ochron tak kluczowego dla interes闚 Polski ministerstwa i jego sekret闚 lub wyegzekwowaniem niezw這cznej likwidacji stwierdzonego tam przed dwoma laty ba豉ganu, to mo瞠 lepiej zamiast forsowania zasadno軼i kolejnych reform wydzier瘸wi t struktur profesjonalnym s逝瘺om zachodnim, kt鏎e zajm si bezpiecze雟twem podstawowych interes闚 RP, a odci捫ony z realizacji skomplikowanych zada rodzimy personel oficerski zajmie si tym, do czego jest wed逝g telewizyjnych relacji predysponowany: odbezpieczaniem butelek szampana, strzelaniem do tarczy, gr w futsal, trenowaniem profesjonalnych zatrzyma biznesmen闚, czy te alarmowaniem medi闚 o znalezieniu u wyznawcy Allaha planu stolicy.

Bezpiecze雟two teleinformatyczne
Wskutek politycznych swar闚 i gier interes闚, datuj帷ych si od prze這mu lat osiemdziesi徠ych i dziewi耩dziesi徠ych, Sejm III Rzeczpospolitej nie by w stanie do 1999 roku uchwali nowej ustawy reguluj帷ej zasady ochrony informacji stanowi帷ych tajemnic pa雟twow lub s逝瘺ow. W konsekwencji niemal przez ca陰 poprzedni dekad w realiach pa雟twa uwolnionego z okow闚 Uk豉du Warszawskiego obowi您ywa造 przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o ochronie tajemnicy pa雟twowej i s逝瘺owej, stanowi帷e relikt minionej epoki. Rzecz jasna owa regulacja, mentalnie dostosowana do pracy z liczyd豉mi, maszynami do pisania "ㄆcznik", o堯wkami kopiowymi i brudz帷ymi palce kalkami, nie zawiera豉 - o ile pami皻am - bezpo鈔ednich odniesie do przetwarzania informacji w systemach i sieciach teleinformatycznych. Dopiero realna gro嬌a nieprzyj璚ia Polski do NATO z powodu tolerowania ustawodawczego skansenu sk這ni豉 parlament do pospiesznego uchwalenia - i tak in fine niedoskona貫j [5] - ustawy o ochronie informacji niejawnych.

Jednym z wa積iejszych i zas逝guj帷ych na aprobat rozwi您a wprowadzonych do uoin by這 okre郵enie w jej rozdziale 10 zasad ochrony informacji niejawnych w systemach i sieciach teleinformatycznych. Konkretyzacj tych zasad znajdziemy w rozporz康zeniu Prezesa Rady Ministr闚 z dnia 25 lutego 1999 r. w sprawie podstawowych wymaga bezpiecze雟twa system闚 i sieci teleinformatycznych (Dz. U. Nr 18, poz. 162). Warto podkre郵i, 瞠 kierownik jakiejkolwiek jednostki organizacyjnej decyduj帷y si na wytwarzanie, przechowywanie, przetwarzanie lub przekazywanie informacji niejawnych w systemach i sieciach TI (pod tym eufemizmem kryje si w praktyce najzwyklejszy komputer) ma obowi您ek zapewni bezpiecze雟two teleinformatyczne, a w szczeg鏊no軼i:

1. Opracowa szczeg鏊ne wymagania bezpiecze雟twa systemu lub sieci TI, tj. kompletny i wyczerpuj帷y opis ich budowy, zasad dzia豉nia i eksploatacji wraz z procedurami bezpiecze雟twa, kt鏎e musz by spe軟ione w fazie projektowania, wdra瘸nia i funkcjonowania systemu lub sieci; procedury te obejmuj zasady i tryb post瘼owania w sprawach zwi您anych z bezpiecze雟twem informacji niejawnych, a tak瞠 okre郵aj zakres odpowiedzialno軼i u篡tkownik闚 systemu lub sieci TI oraz pracownik闚 maj帷ych do nich dost瘼.

2. Wyznaczy administratora systemu i sieci TI odpowiedzialnego za funkcjonowanie systemu lub sieci oraz przestrzeganie zasad i wymaga ich bezpiecze雟twa.

3. Wyznaczy inspektora bezpiecze雟twa teleinformatycznego odpowiedzialnego za bie膨c kontrol zgodno軼i funkcjonowania sieci lub systemu TI ze "Szczeg鏊nymi wymaganiami bezpiecze雟twa".

4. Skierowa administratora systemu i sieci TI oraz inspektora bezpiecze雟twa teleinformatycznego na specjalistyczne (i odp豉tne) przeszkolenie organizowane przez s逝瘺y ochrony pa雟twa.

5. Przekaza w豉軼iwej ze s逝瘺 ochrony pa雟twa (SOP) "Szczeg鏊ne wymagania bezpiecze雟twa" w celu ich zatwierdzenia przez SOP (dotyczy informacji stanowi帷ych tajemnic pa雟twow);

6. Przedstawi SOP "Szczeg鏊ne wymagania bezpiecze雟twa" (dotyczy informacji niejawnych stanowi帷ych tajemnic s逝瘺ow) - niewniesienie przez SOP zastrze瞠 do tych wymaga w terminie 30 dni od daty ich przedstawienia uprawnia do uruchomienia systemu lub sieci TI.

7. Zorganizowa zgodne z wymaganiami SOP pomieszczenia s逝膨ce do lokalizacji urz康ze systemu i sieci TI.

8. Zakupi sprz皻 komputerowy maj帷y s逝篡 do przetwarzania informacji niejawnych posiadaj帷y certyfikaty w豉軼iwej krajowej w豉dzy bezpiecze雟twa w pa雟twie b璠帷ym stron Organizacji Traktatu P馧nocnoatlantyckiego (wzgl璠nie uzyska certyfikacj posiadanego sprz皻u przez SOP).

Mniej zorientowanym czytelnikom wyja郾i nale篡, 瞠 zdecydowana wi瘯szo嗆 wy瞠j okre郵onych obowi您k闚 jest, delikatnie rzecz ujmuj帷, nader dolegliwa organizacyjnie, kadrowo i finansowo dla podmiot闚, kt鏎e zamierza造by wdro篡 w swoich strukturach prac z informacjami niejawnymi w systemach lub sieciach TI. St康 okre郵ona liczba instytucji pa雟twowych broni si wszelkimi mo磧iwymi sposobami przed nieuchronn w perspektywie konieczno軼i wytwarzania, przechowywania, przetwarzania lub przekazywania informacji niejawnych w systemach i sieciach TI.

By dope軟i obrazu powy窺zych nieszcz窷 dodajmy do tego zauwa瘸lny w wielu urz璠ach syndrom strachu cz窷ci personelu przed komputerem i Internetem, brak 鈔odk闚 finansowych na zakup sprz皻u wykorzystywanego dla zwyk造ch, s逝瘺owych cel闚, jak te spotykane w niekt鏎ych instytucjach pogl康y, 瞠 komputer nie s逝篡 do pisania, lecz do liczenia (sic! autentyczne wypowiedzi decydent闚 w pa雟twie wchodz帷ym do Unii).

Ustawowa teoria a urz璠owa praktyka
Nie do ko鎍a uzasadnione jest obarczanie win za nierozumienie zasad i procedur bezpiecze雟twa teleinformatycznego i wynikaj帷ych z powy窺zych uwarunkowa przypadk闚 niedbalstwa szeregowych pracownik闚 jednostek organizacyjnych zobowi您anych do respektowania przepis闚 uoin. Nowe przepisy o ochronie informacji niejawnych obowi您uj od 5 lat, a niekt鏎e okoliczno軼i ich wdra瘸nia na prze這mie 1999/2000, w tym nieterminowe realizowanie przez SOP procedur post瘼owa sprawdzaj帷ych, spowodowa造 oczywisty chaos w organach w豉dzy i administracji pa雟twowej. Kierownictwa podmiot闚 zmuszonych do stosowania przepis闚 o ochronie informacji niejawnych, w wielu przypadkach desygnowa造 do "pion闚 ochrony", kt鏎e obowi您ane by造 powo豉 [7], pracownik闚 kompletnie nieprzygotowanych i niezainteresowanych tak problematyk. W znacznej cz窷ci przypadk闚 osobom tym dopisano do zakresu obowi您k闚 s逝瘺owych rzeczone, dodatkowe kompetencje wynikaj帷e z przepis闚 uoin, nie odci捫aj帷 pracownik闚 z dotychczasowych obligacji zawodowych. Czy nie zabrak這 projektodawcom wyobra幡i, by s康zi, 瞠 pani Krysia lub pan Jurek, zajmuj帷y si w swoim urz璠zie logistyk, ksi璕owo軼i lub wydawaniem decyzji administracyjnych, ochoczo zajm si po godzinach pracy pog喚bianiem wiedzy o zasadach ochrony informacji wymagaj帷ych ochrony przed nieuprawnionym ujawnieniem, to jest licz帷 ponad 90 artyku堯w ustaw, kilkunastoma rozporz康zeniami wykonawczymi, literatur fachow i wytycznymi resortowymi?

Stan "u篡tkowej" wiedzy w tym zakresie uzale積iony jest przede wszystkim od poziomu szkole prowadzonych, zgodnie z ustaw o ochronie informacji niejawnych, przez s逝瘺y ochrony pa雟twa. Tymczasem z odczu wielu uczestnik闚 szkole organizowanych przez SOP dla pe軟omocnik闚 ds. ochrony informacji niejawnych wynika, 瞠 zaj璚ia prowadzone s zazwyczaj w poetyce czytania zebranym tre軼i przepis闚 akt闚 normatywnych. Znany jest mi przyk豉d osobliwego przeszkolenia przez UOP dwustuosobowej grupy kandydat闚 na pe軟omocnik闚, gdy na zaj璚iach z bloku tematycznego po鈍i璚onego bezpiecze雟twu teleinformatycznemu nie pojawi si jakikolwiek prelegent. Uczestnicy otrzymali rzecz jasna stosowne za鈍iadczenia o odbyciu przeszkolenia, a po powrocie do zatrudniaj帷ych ich instytucji zobligowani zostali do przeprowadzenia szkole dla personelu, w tym r闚nie w zakresie bezpiecze雟twa teleinformatycznego.

W 2001 roku znowelizowano przepisy uoin, a obecnie trwaj w parlamencie prace nad kolejn, merytorycznie g喚bok, zmian tej ustawy. Nie wypracowano dot康 jakiegokolwiek trybu post瘼owania, maj帷ego na celu rzeczywiste zaznajomienie pe軟omocnik闚 ochrony z istot dokonywanych w ustawodawstwie zmian. Absurdem jest liczenie przez s逝瘺y ochrony pa雟twa na to, 瞠 wi瘯szo嗆 z pe軟omocnik闚 przyswoi prawne nowinki we w豉snym zakresie (i w豉軼iwie je zinterpretuje). Cz窷 z nich, zatrudnionych w niewielkich jednostkach organizacyjnych, zrealizowa豉 to, co kiedy nakazano, tj. przeprowadzi豉 zwyk貫 post瘼owania sprawdzaj帷e wobec wytypowanego personelu, rozda豉 owym wybra鎍om po鈍iadczenia bezpiecze雟twa, dopilnowa豉 organizacji tajnej kancelarii i zaj窸a si tym, czego na co dzie wymaga pracodawca, czyli podstawowymi obowi您kami s逝瘺owymi, niezwi您anymi z informacjami niejawnymi.

Co stoi na przeszkodzie, poza odrobin konceptu i dobrej woli, aby Agencja Bezpiecze雟twa Wewn皻rznego podj窸a si zadania wydawania interesuj帷o i przyst瘼nie redagowanego periodyku przeznaczonego dla pe軟omocnik闚 ochrony? M鏬豚y to by miesi璚znik lub kwartalnik, prenumerowany przez ka盥 z jednostek organizacyjnych obowi您anych do wdro瞠nia norm uoin, zawieraj帷y tre軼i przydatne w pracy ka盥ego "pionu ochrony", stanowi帷y jednocze郾ie forum wymiany do鈍iadcze os鏏 profesjonalnie zwi您anych z problematyk ochrony informacji. Dotychczasowe pr鏏y wydawania takich periodyk闚 przez podmioty komercyjne [8] zako鎍zy造 si niepowodzeniem z uwagi na problemy finansowe wydawc闚, prze豉dowanie pism niesp鎩nymi z rzeczywisto軼i, naukowymi teoriami, nieregularnym ukazywaniem si periodyk闚, k這potami z kolporta瞠m i pozyskiwaniem potencjalnych prenumerator闚.

W odwodzie Generalny Inspektor
Je郵i nawet okaza這by si, 瞠 twarde dyski nie zawiera造 informacji stanowi帷ych tajemnic pa雟twow lub s逝瘺ow, to oczywiste jest naruszenie przez kierownictwo MSZ szeregu innych regulacji, w tym g堯wnie ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (uodo). Przepisy rozdzia逝 5 uodo oraz rozporz康zenia wykonawczego Ministra Spraw Wewn皻rznych i Administracji [6] nie pozostawiaj w tej materii jakichkolwiek w徠pliwo軼i. Ma這 tego, pobie積a lektura 10 rozporz康zenia powinna nawet komputerowemu analfabecie uprzytomni jakimi zasadami kierowa nale篡 si likwiduj帷 no郾iki informatyczne. Do przyswojenia takiej wiedzy w zupe軟o軼i wystarcz kwalifikacje nabyte po kilku latach sp璠zonych w szkole podstawowej lub - dla bardziej odpornych na wiedz - w 豉wach gimnazjalnych. MSZ zatrudnia za personel kompletnie wyedukowany i profesjonalnie obeznany zar闚no w polszczy幡ie, jak te j瞛ykach obcych.

Jest stanowczo za wcze郾ie na formu這wanie ocen odno郾ie rzeczywistego naruszenia przez personel MSZ przepis闚 ustawy o ochronie informacji niejawnych. Wszelkie niuanse wyja郾i powinny w豉軼iwe w tym zakresie organy, tym bardziej, 瞠 prokuratura i ABW wszcz窸y 郵edztwo maj帷e wykry odpowiedzialnych za to, 瞠 dyski znalaz造 si poza MSZ. Czarnym scenariuszem - obym go nie wykraka - b璠zie jednak znalezienie winnego w postaci niewyspanego dozorcy magazyn闚 MSZ, ulokowanych gdzie w podwarszawskich suburbiach, kt鏎y w asy軼ie wychudzonego i 郵epawego psa czuwa mia nad zdeponowanymi tam dyskami i nie sprawdzi na czas sprawno軼i pordzewia貫j k堯dki na drzwiach magazynu lub stanu rozmiar闚 dziury w ogrodzeniu obiektu.

Witold Rygiel

-
[1] Ekspert ABW: Wszyscy lekcewa膨 dyski, Gazeta Wyborcza Nr 82. 4596 z dnia 6 kwietnia 2004 r.
[2] http://info.onet.pl/897668,11,item.html
[3] P. Wro雟ki, MSZ do remontu, Gazeta Wyborcza z dnia 7 kwietnia 2004 r.
[4] Rozmowa z dziennikarzem TVN 24 w dniu 6 kwietnia 2004 r.
[5] Szerzej na ten temat: M. i R. Taradejna, Dost瘼 do informacji publicznej, a prawna ochrona informacji dotycz帷ych dzia豉lno軼i gospodarczej, spo貫cznej, zawodowej oraz 篡cia prywatnego, Toru 2003.
Zob. te: W. Rygiel, Projekt nowelizacji ustawy o ochronie informacji niejawnych w ocenie pe軟omocnika ochrony. Przed pierwszym czytaniem - poprawi, Rzeczpospolita z dnia 8 sierpnia 2003 r.
[6] Rozporz康zenie Ministra Spraw Wewn皻rznych i Administracji z dnia 3 czerwca 1998 r. w sprawie okre郵enia podstawowych warunk闚 technicznych i organizacyjnych, jakim powinny odpowiada urz康zenia i systemy informatyczne s逝膨ce do przetwarzania danych osobowych (Dz. U. z 1998 r. Nr 80, poz. 521 z p騧n. zm.)
[7] Art. 18 ust. 4 i 5, art. 63 ust. 1 oraz art. 64 uoin.
[8] Warto w tym kontek軼ie zaduma si nad losami Biuletynu TISM "Ochrona Informacji", wydawanego przez pewien okres przez sp馧k ENSI (do tej pory, mimo op豉conych z g鏎y prenumerat nie ukaza造 si numery czasopisma planowane do wydania w 2002 (!) roku. Pr鏏 stworzenia czasopisma o zbli穎nej tematyce podj窸a obecnie warszawska sp馧ka Euro- Media- z uwagi na niszowy charakter przedsi瞝zi璚ia i brak jakiejkolwiek popularyzacji periodyku mo積a domy郵a si, 瞠 podzieli on smutne losy nies豉wnej pami璚i wydawnictwa ENSI.


--
C
U
S



emotikonki














Adresy stron internetowych jak i adresy e-mail zostan automatycznie zamienione na linki. Dodatkowo mo瞠sz u篡wa kilku znacznik闚:
[b]...[/b] - pogrubienie
[i]...[/i] - pochylenie
[u]...[/u] - podkre郵enie
[url]...[/url] - link
[cytat]...[/cytat]
[code]...[/code] - kod, np. HTML

dok豉dny opis
imi
e-mail
tytu
tre嗆
wpisz imi nie篡j帷ego polskiego prezydenta:

 

Logowanie
Login has這 Nie masz jeszcze konta? Mo瞠sz sobie za這篡!

© 2001-2012 by Robert Ziach C&Co. A.G.™ ® 2012 by Schwiebus.pl
Wszelkie prawa zastrze穎ne.

0.13 | powered by jPORTAL 2